U bent hier

Peter van den Berg

PetervandenBerg

Peter van den Berg

Waddinxveen
Al kost het tijd en energie, het is een mooi ambt!

Naam: Peter van den Berg
Raadslid in de gemeente: Waddinxveen
Raadslid sinds: 2006
Partij: Protestantse Combinatie Waddinxveen (PCW)
Hoofdberoep: juridisch adviseur en facilitator (gemeenten Oudewater en Woerden)
Twitter: @PCW_ Peter

De gemeenteraad is het hoogste politieke orgaan. Beleeft u dat ook zo en wat betekent dat voor u?

Vooral in het begin vond ik het een voorrecht of een eer om deel uit te maken van de gemeenteraad. De Raad was immers, zo dacht ik in 2000 toen ik als jong jurist duo-raadslid werd, staatrechtelijk inderdaad het hoogste orgaan van de gemeente. Maar van lieverlee kom je erachter dat de werkelijkheid complexer is. Veel voorstellen komen van het college en zijn ambtelijk voorbereid en pas in een later stadium aan de gemeenteraad voorgelegd. Wil de gemeenteraad echt het hoogste orgaan zijn dan moet zij eigenlijk zelf meer werk maken van haar kaderstellende rol. In 2014 werd ik voor de derde keer als raadslid geïnstalleerd; zo’n moment blijft plechtig en mooi en je beseft dat als het ware weer opnieuw dat je voor het algemeen belang keuzes mag maken. Mag, want al kost het tijd en energie, het is een mooi ambt!

Op welk onderwerp of thema maakt u deze raadsperiode het verschil?

Misschien ben ik te voorzichtig of te bescheiden, maar deze vraag kan ik lastig beantwoorden. Natuurlijk zijn er thema’s waar je in de afgelopen jaren extra druk om heb gemaakt. Ik denk dan bijvoorbeeld aan handhaving, de ontwikkelingen in de Greenport, beleid rondom cultuurhistorie etc. Maar onderwerpen worden eerst in fractieverband besproken, als iets gevoelig ligt is er coalitieoverleg en daarnaast zijn we één van de zes fracties in de gemeenteraad. Dus dan moet je bescheiden blijven als het gaat om je eigen inbreng en resultaten.

Hoeveel tijd besteedt u per week aan het raadswerk?

De tijdsbesteding houd ik niet helemaal bij. Als fractiesecretaris houdt ik wel bij hoeveel overleggen, bijeenkomsten en vergaderingen wij hebben en wie naar welke bijeenkomst gaat. Totaal zitten we op ongeveer 90-120 overleggen/vergaderingen per jaar. Dat zijn dus vaak avonden van 3 uur. Tel daar het lezen van stukken, de beantwoording van e-mail, reacties op facebook etc. bij en dan kom je gemiddeld op 10 uur per week. Ik denk dat ik er in de eerste jaren, vooral ook als duo-raadslid, toch nog wel meer uren instak: ik las bijna alles wat langskwam maar door die kennis die ik me toen heb eigen gemaakt kan ik nu wel goed ontwikkelingen plaatsen en lees ik vrij snel door een voorstel heen.

Vindt u dat de raadsvergoeding voor het raadswerk passend is?

Ik zit hier heel dubbel in. Enerzijds is het raadswerk een leuke hobby of interessante verantwoordelijkheid. Hoeveel bestuursleden (van bijvoorbeeld school-, ondernemers--, mantelzorg- of sport-)verenigingen en kerkenraadsleden hebben niet een verantwoordelijkheid en vergaderen ook wekelijks terwijl ze hiervoor geen (enkele) vergoeding krijgen …?!? Anderzijds neem je als raadslid wel beslissingen die verdergaand kunnen zijn en ook voor heel de gemeente en gemeenschap. Dan mag er best een goed stuk voorbereiding zijn en mag en moet je je verdiepen in het voorstel en de impact daarvan. Daarom heb ik een deel van de raadsvergoeding gebruikt om meer uren thuis te kunnen zijn (verlof kopen) om enerzijds mijn taak als raadslid serieus te nemen maar ook mijn taak als echtgenoot en pleegvader ‘waar te maken’.Vanuit het oogpunt van kwaliteit en verantwoordelijkheid zou de vergoeding toch wat omhoog mogen.

Er is kritiek op de kwaliteit van de raad en raadsleden. Trekt u zich die kritiek aan?

Ja! Eensdeels moeten we heel nuchter zijn: je moet geen raadslid te worden als je complimenten wilt krijgen. Als raadslid doe je het niet snel goed in de ogen van de burger, maar ik denk dat dit voor veel raadsleden ook niet de motivatie is om iets voor de lokale gemeenschap en het algemeen belang te doen. Belangrijk is dat je vanuit een bepaalde visie of geloof keuzes maakt die goed zijn voor de gemeente en gemeenschap. Op basis van visies kun je met elkaar het gesprek aangaan en ook zoeken naar overbruggingsmogelijkheden en naar wat je gemeenschappelijk hebt om tot besluiten te komen.

Wat ik vaak zie is dat raadsleden worstelen met bijvoorbeeld een goede combinatie of evenwicht tussen gezin/privé, werk en politiek. Daarnaast bespeur ik soms wat ‘verlegenheid’ en soms onervarenheid als het gaat om de inzet van raadsinstrumenten of verantwoordelijkheden. Daarover maak ik geen verwijt, maar het heeft denk ik voor een deel te maken met de soms wat grote doorstroomsnelheid van volksvertegenwoordigers in combinatie met de wijzigingen van verantwoordelijkheden als het gaat om burger- of overheidsparticipatie.

Is de rol van de raad veranderd door de nieuwe taken voor zorg, ondersteuning en participatie? Zo ja, wat is er anders? Zo nee, waarom niet?

Zelf ben ik lid van een grote fractie en ik heb mij daardoor meer gespecialiseerd in thema’s rondom openbare ruimte en ruimtelijke ordening. Maar ik heb zeker het gevoel dat, raadsleden door deze ontwikkelingen meer ‘gedrongen’ worden richting volksvertegenwoordiging en het vervullen van een verbindende rol. Dat lijkt mij juist een goede ontwikkeling al moet je dan met beleid omgaan met individuele knelpunten.

Wat betekent de invoering van de omgevingswet voor de raad?

De invoering van de Omgevingswet is denk ik complexer dan we met elkaar vermoeden. Het is mooi dat er veel wetten en vergunningsstelsels in elkaar worden geschoven! Maar heeft de invoering van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) in 2010, een wet die toen ook zo’n 25 wetten overbodig maakte, het zoveel makkelijker en overzichtelijker voor de burger gemaakt..? Een integrale visie lijkt mij mooi en handig maar laten we ook vooral nuchter blijven… Wat een mooie en belangrijke uitdaging voor de gemeenteraad is om kernwaarden te ontwikkelen waaraan nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen moeten voldoen om vervolgens in de uitvoering niet alleen juridisch maar ook politiek mandaat te geven aan het college als uitvoerend orgaan. Ik denk dat daar een kans maar ook een grote uitdaging ligt….

Gemeenteraden reserveren minder dan 1 procent van het gemeentelijk budget voor opleiding, onderzoek (Rekenkamer, accountant) en ondersteuning (griffie) door en voor de raad. Is er door uw raad voor opleiding, onderzoek en ondersteuning voldoende gereserveerd?

Ik denk dat persoonlijke ontwikkeling vooral een verantwoordelijkheid van het individuele raadslid, zijn of haar fractie op politieke partij is! Geld voor griffie en ambtelijke ondersteuning is voor het functioneren van een raad essentieel, dat blijkt ook uit diverse recente rapporten.

De Nederlandse Vereniging van Raadsleden, stelt zich tot doel om de positie van gemeenteraden en raadsleden sterk en krachtig te maken, onder het motto De Raad Doet Er Toe. Wat is volgens u nodig om de gemeenteraad krachtiger en relevanter te maken?

Jezelf en de burger serieus nemen! Je kunt wel raadslid zijn, maar hoe vul je die rol in? Bel je burgers die een vraag hebben terug? Durf je niet alleen het college ter verantwoording te roepen en te zeggen wat anderen voor standpunt innemen maar hoe leg je zelf verantwoording af naar je leden en kiezers? Zoekend op internet kom je weinig jaarverslagen van fracties tegen of een verantwoording waarom ze bepaalde speerpunten van verkiezingsprogramma’s niet hebben opgepakt. Dus, wil je serieus genomen worden, neem dan eerst je eigen functioneren eens onder de loep en doe dit serieus. Vervolgens kun je doorpakken op de diverse verantwoordelijkheden (kaderstelling, controle en volksvertegenwoordiging).

Stelling: het vertegenwoordigen van ideeën en emoties van inwoners is voor raadsleden belangrijker dan inhoudelijke kennis. Wat vindt u?

Als jurist ga ik toch voor de kennis en visies. Het vertolken van emoties kan leiden (of lijden) tot emotionele besluiten en emotie is niet altijd de beste raadgever. Dan de jurist in mij die nuanceert: je kunt toch niet (altijd) zakelijk besluiten nemen. Als je je bemoeit met cultuurhistorie, ethische zaken, dierenwelzijn, armoedebeleid etc. dan moet je toch betrokken zijn en kun je niet kil afwegingen maken.

Stelling: Raadsleden zijn de ambassadeurs van de lokale democratie. Wat vindt u?

Klopt! Als raadslid heb je lokaal je verantwoordelijkheid en die moet je, door weer en (tegen)wind, op je nemen. Het is intensief, maar ook mooi om iets voor je gemeente te betekenen en aan burgers, organisaties en ondernemers te laten zien dat hun mening ertoe doet en dat je met elkaar het verschil kunt maken.

Bent u tevreden over de controle en invloed van de raad op de regionale samenwerkingsverbanden van uw gemeente. Zo ja, waarom; zo nee, waarom niet?

Ik ben hierin wat voorzichtig. Ik ben jaren lid van het algemeen bestuur geweest van een drietal gemeenschappelijke regelingen. Intensief, interessant maar voor mijn gevoel had ik toen meer grip op de materie en kon ik mijn verantwoordelijkheid als raadslid meer waar maken dan nu het geval is.

Gaat u bij de volgende raadsverkiezingen door als raadslid?

Ik heb aan de selectie-adviescommissie aangegeven nog een periode door te willen gaan. Eind komende maand is er een ledenvergadering waarop de kandidatenlijst wordt vastgesteld. De conceptlijst heb ik nog niet gezien.

Wat is uw belangrijkste advies voor nieuwe raadsleden?

Bereid je goed voor, laat je breed informeren en wees vooral nuchter en eerlijk. Je kunt en zult belangen moeten afwegen maar kunt het niet iedereen naar zijn zin maken. Tot slot, stel persoonlijke prioriteiten, doelen en denk aan je gezin en gezondheid.