Internationale Vrouwendag: reflectie op politieke participatie vrouwen
In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 wordt ook aandacht gegeven aan de politieke participatie van vrouwen in Nederland. Zondag 8 maart werd wereldwijd namelijk stilgestaan bij Internationale Vrouwendag.
Verschillende analyses laten zien dat in alle 340 gemeenten (waar op 18 maart verkiezingen zijn) meer mannen dan vrouwen verkiesbaar zijn voor de komende verkiezingen. Slechts een derde (32,6%) van alle kandidaten is vrouw, zo constateerde stichting Stem op een Vrouw op basis van een analyse van de kieslijsten.
Laag op lijst
Afgelopen week verschenen diverse analyses van de kandidatenlijsten voor de gemeenteraadsverkiezingen. Volgens stichting Stem op een Vrouw zal het percentage vrouwen in de gemeenteraad vermoedelijk dalen. Eén van de oorzaken is dat veel verkiesbare vrouwen relatief laag op de kieslijsten staan.
Opvallend zijn ook de verschillen tussen politieke partijen. Alleen de Partij voor de Dieren heeft meer dan 50% vrouwen op de kandidatenlijsten. Wanneer gekeken wordt naar de omvang van gemeenten, blijkt dat politieke partijen in grotere steden gemiddeld iets beter scoren op het gebied van vrouwelijke vertegenwoordiging.
Zeeuwse gemeenten
Eerder dit jaar was er aandacht voor het verhaal van Lilian Janse, raadslid en fractievoorzitter van de SGP in Vlissingen. Zij werd niet uitgenodigd voor een gesprek om op de kandidatenlijst voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2024 te komen. Volgens de landelijke partij is de roeping van de vrouw niet gelegen in de actieve politiek.
Tegelijkertijd viert de SGP dit jaar Internationale Vrouwendag met een recordaantal vrouwen op de kieslijsten voor de gemeenteraadsverkiezingen. In Zeeuwse gemeenten staan echter relatief de minste vrouwen op de kandidatenlijsten.
Karin op plek 49
Uit een analyse van de Kiesraad blijkt dat de voornaam Jan opnieuw het vaakst voorkomt op de kandidatenlijsten: 1.344 kandidaten met de naam Jan maken kans op een zetel. Dat betekent dat één op de vijftig kandidaten Jan heet. De eerste vrouwennaam, Karin, verschijnt pas op plek 49 van de lijst.
Om gemeenteraden een betere afspiegeling te laten zijn van de Nederlandse samenleving, ontwikkelde stichting Stem op een Vrouw een speciale stemhulp. Deze biedt een overzicht van alle verkiesbare vrouwen in jouw gemeente.
Meer informatie
Volgende week vinden de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 plaats. De Nederlandse Vereniging voor Raadsleden onderschrijft het belang van een diverse en inclusieve gemeenteraad, waaronder een brede(re) vertegenwoordiging van vrouwen in de lokale politiek.
Klik hier en ga naar de themapagina over Diversiteit & Inclusiviteit.
Op de leeromgeving vind je in de module Goede Start – Samenwerking binnen de raad aanvullende informatie over het onderwerp Diversiteit & Inclusiviteit.